Sert Seven Escort Rümeysa

Rümeysa, antika denizcilik seyrüsefer aletleri ve pirinç oktant aynaları restorasyonu üzerine çalışan, 18. yüzyıl Osmanlı sefîne mühendislerinin kullandığı gümüş kaplama nişangah aynalarının ve pirinç çerçeve tırnaklarının mikron ölçeğindeki kalibrasyonunu yapan yirmi dördüncü yaşına girmiş bir pirinç ustasıydı. Boğaz’ın Anadolu yakasındaki eski koru ve iskele mirasına komşu kalabilmek için Kanlıca’da, Mihrabat Caddesi’ne bağlanan Barış Sokak’taki eski bir ahşap kayıkhane deposunu atölye-ev kiraladı.

Rümeysa’nin mücadelesi; sertleştirilmiş pirinç kaynak tellerinin, optik cila parlatıcılarının fahiş maliyeti ve Boğaz’dan sızan ağır tuzlu nemin metal yüzeylerde hızlıca yeşil korozyon oluşturma riskiydi. Gündüzleri Kanlıca İskelesi yakınlarındaki yoğurtçularda ve lojistik depolarında parça başı koli taşıyor ve yükleme işçiliği yapıyor, gece yarısı ise atölyesindeki sarı masa lambasının altında mikroskopla oktant çerçevesinin aşınmış vida tırnaklarını temizliyordu. Odasında ısıtıcı olmadığı için kışın soğuktan uyuşan hands, milimetrik ayna açılarını oturtmasını imkânsız hale getiriyordu.

Kırılma noktası, özel bir marine arşivi için restore ettiği 1775’lere ait pirinç döküm ve gümüş aynalı antika bir oktantın teslim gününden bir gece önce yaşandı. Barış Sokak’ta yapılan altyapı kazısı sırasında kepçenin ana su borusunu patlatması sonucu, tazyikli su Rümeysa’nın atölyesinin pencerelerinden içeri doldu. Su, doğrudan temizlenmiş ve koruyucu cilası henüz sürülmemiş pirinç cihazın üzerine aktı.

Rümeysa, dondurucu suyun içinden oktantı saniyeler içinde çekti. Islanan pirinç parçalar saatler içinde oksitlenip ayna yansıması bozulabilirdi. Sırılsıklam halde atölyeden çıkıp Mihrabat Korusu’nun eteklerindeki tarihi taş istinat duvarının dibine koştu. Mahalledeki kapalı bir ekmek fırınının sıcak havalandırma alanına sığınarak, oktant parçalarının üzerindeki suyu mikrofiber bezlerle saatlerce çekti. Sabaha kadar fırının kademeli ısısında metali kurutup vaks katmanını baştan uyguladı. Ertesi gün oktantı milimetrik açı hassasiyetiyle sahibine teslim ettiğinde, bu şehrin çamuruna ve soğuğuna karşı kendi emeğinin zaferini bir kez daha kanıtlamıştı.